De Preferentiemeter® (voorheen Consensusmeter)

Prioriteiten stellen met de Preferentiemeter® 

Wat doet de Preferentiemeter?
De Preferentiemeter kan de betrokkenheid van de burger bij de politiek vergroten én de bestuurlijke slagvaardigheid. Het is een vernieuwend ‘Decision support system’ waaraan veel mensen kunnen deelnemen, dat dient ter ondersteuning van de bestuurlijke besluitvorming. Het doel is om te meten welke prioriteiten mensen (burgers, deskundigen, bestuurders) toekennen aan verschillende voorstellen, waaruit de mate van draagvlak of commitment kan worden afgeleid. De discussie kan zich dan toespitsen op de onderdelen waar minder ‘consensus’ over bestaat.

Geïnteresseerden kunnen het prioriteitstellingprogramma via internet openen en via een vraagstelling hun keuzen ‘aanklikken’. Het betreft een aantal keren achter elkaar kiezen uit twee objecten uit een grotere reeks. Deze objecten worden dus steeds ‘paarsgewijs’ vergeleken. Op deze wijze vindt integratie van kennis en interactie plaats.

De Preferentiemeter voor interactieve beleidsvorming
Eind 1999 is de Preferentiemeter (toen Consensusmeter geheten) toegepast bij het Centrumplan Almere Buiten en in de zomer van 2000 voor de toekomstvisie voor stadsdeel Amsterdam Oud Zuid.
De vraagstelling in Almere Buiten had betrekking op inrichtingsvoorstellen: “Welke activiteit is naar uw oordeel het meest belangrijk voor de toekomst van het centrum van Almere Buiten?” Er hebben 171 mensen deelgenomen.

Om de paarsgewijze vergelijking uit te voeren met (in Almere) 20 onderwerpen heeft een deelnemer 12 à 15 minuten nodig. Vervolgens worden de gegevens verwerkt en ontvangen de deelnemers hun ‘individuele rangorde’ thuis. Deze komt alleen voor de deelnemer zelf beschikbaar.
Na sluiting van de deelnametermijn worden de individuele rangordes van alle beoordelaars samengevoegd en ontstaat er een ‘collectieve rangorde’. Hieruit kan worden afgeleid voor welke maatregelen of acties het meeste draagvlak bestaat onder de beoordelaars.
Aan de hand van individuele persoonsgegevens is desgewenst een prioritering per deelgroep te genereren, bijvoorbeeld naar herkomst, leeftijd, betrokkenheid en dergelijke.

Het programma is in Almere een maand beschikbaar geweest op de internetsite van Almere en via het wijkkantoor om te worden ingevuld door belangstellenden. Hiermee kregen zo veel mogelijk burgers de gelegenheid om hieraan deel te nemen. De gemeente kreeg hiermee een breed inzicht in de prioriteiten die de burgers stellen en daarmee de mate van draagvlak voor de verschillende - ingrijpende - voorstellen. Deze zijn vervolgens bediscussieerd en voorgelegd aan de gemeenteraad als verantwoordelijke instantie.

Met de Preferentiemeter bepaalt u prioriteiten
De Preferentiemeter is door Quintessens procesmanagement eveneens toegepast voor het ministerie van VROM (Stimuleringsregeling Intensief Ruimtegebruik/RPD) bij het prioriteren van de negen thema’s voor voorbeeldprojecten in het jaar 2000. Dit heeft plaats gevonden voor en tijdens een congres in Den Haag. Aansluitend zijn de collectieve resultaten in workshop-verband bediscussieerd, want verwerking is een kwestie van minuten.

De Preferentiemeter is goed toe te passen bij het prioriteren van thema’s, begrotingsposten, beleidsrichtingen, inrichtingsvoorstellen en dergelijke. Dit kan in breder verband ‘open’ met bijvoorbeeld burgers, maar ook met een besloten groep bijvoorbeeld met deskundigen (kennismanagement) of bestuurders (besluitvorming). Via internet kan deze consultatie plaats vinden ‘los van tijd en plaats’. Dus elke beoordelaar kan vanuit huis, kantoor of elders deelnemen op een tijdstip dat hem of haar goed uitkomt. Dit verkleint het agendaprobleem.
De Preferentiemeter kan tevens een alternatief vormen voor een referendum. Zij kan een genuanceerdere uitspraak genereren dan alleen “ja of nee”.
Quintessens procesmanagement begeleidt de inzet van het instrument, zowel intern als extern.

Probeer onze Demo's:

Eervolle vermelding voor Consensusmeter op XPIN congres over innovatieve besluitvorming

Tijdens de jaarconferentie van XPIN heeft de Demo prioritering politiediensten met de Preferentiemeter (voorheen Consensusmeter genoemd) een eervolle vermelding gekregen in de categorie 'best practises'.

De conferentie van XPIN met als titel Overheid buiten zichzelf, vond dit jaar plaats op 28 oktober 2002. Het onderwerp is innovatieve beleidsvorming, waarbij projecten met een bewezen staat van dienst in het middelpunt van de belangstelling staan. Belangrijkste doelstelling daarbij is het uitwisselen van kennis en ervaring: welke aanpak heeft ècht gewerkt en kan door anderen gebruikt worden? Verschillende voorbeeldprojecten presenteren zich in stands op een markt.

Drie prijzen zijn op de conferentie te vergeven, die voor best practices, voor dé publiek innovator en voor het beste idee op het gebied van innovatieve beleidsvorming dat tijdens het congres is ingediend.
Enkele van de criteria voor de best practice-prijs zijn:

  • relatief nieuw en verrassend
  • proces op zichzelf was een experiment
  • de overheid heeft iets moeten loslaten
  • wezenlijke publieke belangen zijn niettemin op verantwoorde manier gewaarborgd
  • het gaat meer om beleidsvorming dan om uitvoering of handhaving.
De jury, onder leiding van Tom Kok (directeur CoolCapital), en verder bestaande uit Diet van Borselen (programmamanager InAxis), Albert Jansen (algemeen directeur BMC), Annemieke Roobeek (hoogleraar Strategie en Transformatiemanagement aan de Universiteit Nyenrode en directeur van o.a. MeetingMoreMinds) en Ad de Rooij (hoofd 4Bconsult, RWS), heeft als ‘best practice’ de wijkaandelen van de gemeente Delft aangewezen. Daarnaast hebben drie projecten een eervolle vermelding in de wacht gesleept.
De Preferentiemeter is er één van. "Een besluitvormingsinstrument dat niet alleen drijft op een speeltje met een druk op de knop, maar dat ook gepaard gaat met deliberatie en uitwisseling van argumenten", aldus Mark Frequin, DG van Economische Zaken die de prijzen uitreikte.

Wij zijn natuurlijk hartstikke trots op de eervolle vermelding voor onze Preferentiemeter. Het doet ons goed dat deskundigen het instrument betitelen als een serieus instrument, want dat is het zeker! Wij hebben gemerkt dat het een prima onderdeel van de besluitvorming kan vormen, door input te leveren voor discussies of als basis voor besluitvorming. Mocht u geïnteresseerd zijn, dan kunt u ons via deze website vinden.